FRSE DG Edukacja i Kultura

Tytuł projektu:
Budowanie społeczeństwa obywatelskiego i walka z wykluczeniem społecznym – współczesne wyzwania dla pracy socjalnej
Program: 
Kompetencje kluczowe: 
porozumiewanie się w językach obcych
kompetencje informatyczne
umiejętność uczenia się
kompetencje społeczne i obywatelskie
świadomość i ekspresja kulturalna
Numer projektu : 
ERA_IP_6_2007 ERA_IP_5_2008/8/2007_2
Okres realizacji: 
01.09.2007 - 30.08.2009
Język projektu: 
angielski
Przyznany grant: 
64118 euro
Cele projektu: 
  • poszukiwanie nowych sposobów budowania społeczeństwa obywatelskiego oraz innowacyjnych rozwiązań w walce z wykluczeniem społecznym grup ryzyka na poziomie lokalnym i europejskim,
  • wykształcenie pewnych postaw, a także umiejętności i wiedzy u uczestników kursu intensywnego, m.in. zwalczanie znanych im stereotypów, budowanie ich kompetencji międzykulturowych,
  • wzmacnianie procesu integracji europejskiej poprzez wspólną pracę socjalną i wspólne uczenie się (oraz nauczanie),
  • identyfikacja najgroźniejszych form wykluczenia społecznego i sposobów ich zwalczania za pomocą innowacyjnych stosowanych w różnych krajach mechanizmów i narzędzi pracy socjalnej, podejmowanej z różnymi grupami klientów,
  • zapoznanie studentów z problemami pracy socjalnej w skali międzynarodowej, umożliwienie im nabycia i/lub rozwinięcia kompetencji międzykulturowych oraz umiejętności służących zwalczaniu stereotypów, w celu lepszego przygotowania studentów do zawodu pracownika socjalnego;
  • wymiana doświadczeń i przykładów dobrej praktyki z różnych krajów europejskich, dotyczących zapobiegania wykluczeniu społecznemu i poprawy jakości życia osób zagrożonych lub dotkniętych wykluczeniem,
  • badanie, w jaki sposób istniejące instytucje socjalne i struktury pracy socjalnej mogą być w sposób kreatywny wykorzystane do walki z nowymi problemami społecznymi, poszerzanie wiedzy studentów na temat wykluczenia społecznego i budowania społeczeństwa obywatelskiego oraz kształtowanie umiejętności aktywnego poszukiwania i promowania nowych rozwiązań pojawiających się problemów społecznych.
Działania (metody) realizowane w projekcie: 

Prezentacje (studenci), dyskusje, seminaria i wykłady (nauczyciele akademiccy, przedstawiciele organizacji pozarządowych, instytucji opieki społecznej i władz lokalnych)o tematyce:

  1. Koncepcja społeczeństwa obywatelskiego, wykluczenia społecznego i pracy socjalnej w ujęciu międzynarodowym;
  2. Różnice pomiędzy działalnością służb społecznych w krajach Unii Europejskiej;
  3. Poszanowanie praw człowieka w pracy socjalnej;
  4. Międzynarodowe problemy dzieci i młodych ludzi zagrożonych wykluczeniem społecznym;
  5. Organizacje non profit jako aktywni członkowie społeczeństwa obywatelskiego;
  6. Budowanie kompetencji międzykulturowych jako metoda walki z wykluczeniem społecznym;
  7. Etyczny wymiar pracy socjalnej;
  8. Praca socjalna z osobami uzależnionymi: modele, metody i praktyka;
  9. Idea i praktyka wolontariatu w pracy socjalnej;
  10. Europejska polityka społeczna i stosowanie metody empowerment (wzmacnianie kompetencji i przywracanie jednostce wiary we własne siły) jako wyzwanie dla pracowników socjalnych;
  11. Dzieci i młodzież zagrożona narkomanią, przerwaniem nauki, wagarowaniem, życiem na ulicy, bezdomnością;
  12. Integracja i włączanie w życie społeczeństwa dzieci ze szczególnymi potrzebami edukacyjnymi.

Wizyty studyjne w instytucjach opieki społecznej (zajęcia praktyczne):

  • Bractwo Miłosierdzia im. św. Brata Alberta w Lublinie,
  • Dom im. Matki Weroniki w Lublinie,
  • Dom Pomocy Społecznej im. Matki Teresy z Kalkuty w Lublinie,
  • Dom Pomocy Społecznej w Matczynie,
  • Dom św. Józefa dla Dzieci i Młodzieży – Ognisko Wychowawcze w Lublinie,
  • Fundacja Szczęśliwe Dzieciństwo w Lublinie,
  • Hospicjum Dobrego Samarytanina w Lublinie,
  • Ośrodek Apostolstwa Trzeźwości im. Ojca Benignusa Jana Sosnowskiego w Zakroczmiu,
  • Polskie Stowarzyszenie na rzecz Osób z Upośledzeniem Umysłowym,
  • Regionalne Centrum Wolontariatu w Lublinie,
  • Schronisko dla Nieletnich w Dominowie,
  • Stowarzyszenie Integracyjne „Magnum Bonum” w Krasnymstawie,
  • Środowiskowy Dom Samopomocy „Misericordia” w Lublinie,
  • Towarzystwo Opieki nad Ociemniałymi w Laskach,
  • Zespół Poradni Psychologicznych nr 2 w Lublinie.
  • Program kulturalny:

  • koncert chóru z Domu Pomocy Społecznej z Kraśnika,
  • spektakl teatralny pt. „Wilgoć” Sceny Plastycznej KUL,
  • wizyta w Państwowym Muzeum na Majdanku,
  • zwiedzanie Lublina i okolic oraz Warszawy,
  • warsztaty taneczne i zajęcia sportowe.

Struktura kursu intensywnego dała jego uczestnikom możliwość uzyskania nie tylko teoretycznej wiedzy na temat zagadnień pracy socjalnej przedstawianych z perspektywy różnych państw europejskich, ale także umożliwiła wymianę przykładów dobrej praktyki z poszczególnych krajów. Dzięki niej uczestnicy kursu mieli także wyjątkową okazję do wymiany poglądów ze specjalistami z dziedziny pracy socjalnej z lokalnych instytucji
pozarządowych i z przedstawicielami władz lokalnych. Podczas kursu jako szczególnie istotne zostały omówione duchowe i etyczne aspekty pracy z klientami instytucji socjalnych.

Osiągnięte rezultaty i produkty końcowe: 

Rezultaty:
1. Udział w zwiększeniu liczby uczestniczących w programie Erasmus studentów i nauczycieli akademickich (w dwóch edycjach kursu uczestniczyło 79 studentów i 26 nauczycieli akademickich): studenci mieli możliwość omówienia różnych praktycznych zagadnień dotyczących studiowania w innym kraju (takich jak treści merytoryczne i organizacja ćwiczeń oraz wykładów, zakwaterowanie, kultura, żywność) z osobami studiującymi w innych uczelniach zagranicznych.
2. Włączenie treści merytorycznych kursu intensywnego do programów studiów uczestniczących w kursie uczelni, co przyczyniło się do podniesienia jakości kształcenia i nadania tym programom wymiaru europejskiego. W ten sposób kurs intensywny przyczynił się do przekształcenia tej specjalności studiów w uczestniczących w nim szkołach wyższych, nadając jej bardziej europejski charakter.
3. Stworzenie sieci współpracy pomiędzy biorącymi udział w przedsięwzięciu uczelniami oraz wymienionymi powyżej lokalnymi i krajowymi instytucjami opieki społecznej.
Produkty:
1. Materiały dydaktyczne (teksty wykładów, prezentacje multimedialne, plany seminariów w języku angielskim) zamieszczone na stronie internetowej projektu: http://www.kul.pl/11578.html
2. Praktyczny przewodnik na temat kursu dla studentów i materiały dydaktyczne w języku angielskim w formie publikacji drukowanej.
3. Płyty CD z prezentacjami multimedialnymi o pracy socjalnej i ze zdjęciami z kursu intensywnego dla uczestników. Jako że płyty zawierają także zdjęcia z wizyt studyjnych, mogą być one wykorzystane zarówno jako materiał dydaktyczny przez uczelnie, jak i materiał promocyjny dla instytucji opieki społecznej, które wzięły udział w projekcie.
W przygotowaniu:
4. Monografia naukowa w języku angielskim, w której zostaną opublikowane sprawozdania studentów oraz artykuły wykładowców. Ukaże się ona nakładem Wydawnictwa KUL w 2010 roku. Publikację otrzymają nie tylko uczelnie z krajów uczestniczących w projekcie,
ale także instytucje partnerskie z Białorusi i Ukrainy, aby mogły zapoznać się ze współczesną ideą społeczeństwa obywatelskiego oraz metodami rozwiązywania problemów społecznych w UE. Monografia będzie także dostępna w wersji elektronicznej na stronie internetowej projektu.
5. Artykuły naukowe w języku angielskim autorstwa nauczycieli akademickich uczestniczących w kursie, dotyczące ich konkretnej specjalizacji, pisane na podstawie
doświadczeń wyniesionych z kursu.
6. Wielojęzyczny glosariusz na temat pracy socjalnej, który zostanie opracowany na podstawie podanych przez nauczycieli słów-kluczy i materiałów dostarczonych przez studentów. Będzie on zamieszczony na stronie internetowej projektu.

Upowszechnianie rezultatów projektu: 

Prezentacja kursów intensywnych w mediach:
1. Materiały filmowe TVP 3, Oddział Lublin oraz Akademickiej Kroniki Filmowej KUL;
2. Artykuły prasowe w języku polskim:
a) „European Spring Academy” w „Przeglądzie Uniwersyteckim KUL” (nr 4 (114), lipiec-sierpień 2008),
b) „Spring Academy 2008 w powiecie krasnostawskim” w „Echo Krasnegostawu”, Nr 6/2008,
c) „Autumn Seminars 2008” w „Przeglądzie Uniwersyteckim KUL” (nr 2 (118), marzec-kwiecień 2009).
Prezentacja kursów intensywnych podczas spotkań:
1. Spotkania Zespołu Pedagogiki Chrześcijańskiej Komitetu Nauk Pedagogicznych PAN (7 maja 2008 roku i 14 stycznia 2009 roku);
2. Referat pt. „Quelle éducation pour façonner la citoyenneté et prévenir les excusions sociales?” na konferencji A.C.I.S.E. (Association Catholique Internationale des Institutions de Sciences de l’Education) w dniu 17 kwietnia 2009 roku w Porto w Portugalii;
3. Spotkania Klubu Dyskusyjnego im. Jana Pawła II w Nowym Jorku (12 lipca, 9 i 23 sierpnia 2009 roku).
Publikacja:
Monografia naukowa w przygotowaniu.
Strona internetowa projektu:
http://www.kul.pl/11578.html

Wykorzystywanie rezultatów projektu - wartość, użyteczność, trwałość rezultatów: 

Trwałą wartością projektu jest włączenie treści merytorycznych kursu intensywnego do programów studiów uczestniczących w kursie uczelni.
Osiągnięciem przedsięwzięcia jest także zidentyfikowanie i opisanie innowacyjnych, stosowanych międzynarodowo, mechanizmów i narzędzi pracy socjalnej z różnymi grupami klientów (seniorami, młodymi osobami bez pracy, osobami bezdomnymi, osobami niepełnosprawnymi, osobami uzależnionymi od alkoholu, imigrantami i dziećmi pozbawionymi właściwej opieki rodziców, tzw. eurosierotami). Najbardziej efektywne spośród tych mechanizmów i narzędzi wydają się: wymiana i wykorzystywanie w codziennej pracy przykładów dobrej praktyki, współpraca z wolontariuszami oraz wizyty studyjne w instytucjach opieki społecznej. Dzięki wizytom studyjnym studenci uzyskali wiedzę na temat funkcjonowania systemu opieki społecznej w Polsce. Ponadto udział w warsztatach artystycznych z osobami niepełnosprawnymi umysłowo, wydawanie posiłków osobom bezdomnym, przygotowanie posiłku z pacjentami z zaburzeniami psychiatrycznymi oraz uczestnictwo w zajęciach z osobami z grup de faworyzowanych w czasie wolnym, dały studentom rzeczywiste wyobrażenie o ich motywacji i umiejętnościach niezbędnych w zawodzie pracownika socjalnego. Bariera językowa pozwoliła im doświadczyć uczucia niepewności i bezradności, które towarzyszą klientom opieki społecznej.
Nauczyciele poszerzyli swoją wiedzę na temat tego, jak różne mogą być podejścia do zagadnień społecznych w poszczególnych krajach, udoskonalili własne kompetencje językowe i międzykulturowe, umiejętność pracy z międzynarodowymi grupami oraz umiejętność wykorzystania narzędzi TIK, a także wymienili poglądy na temat różnych metod dydaktycznych.
Doktoranci i młodzi naukowcy polskiej uczelni, którzy przygotowują pracę doktorską czy artykuły naukowe w dziedzinie pracy socjalnej i jako wolontariusze pomagali w organizacji kursów intensywnych, uzyskali dostęp do materiałów opracowanych podczas kursów i nawiązali kontakty, które mogą być im pomocne w karierze zawodowej. Udział instytucji opieki społecznej i ich pracowników w międzynarodowym przedsięwzięciu przyczynił się do podniesienia ich samooceny i uświadomił im konieczność utrzymywania wysokich standardów działania, aby organizacje te były uznawane międzynarodowo. Pracownicy tych instytucji uzyskali wiedzę o tym, jak inne kraje europejskie rozwiązują problemy społeczne, z którymi oni także się zmagają. Udział w projekcie zainspirował ich do opracowania materiałów informacyjnych o tych placówkach, w wielu przypadkach po raz pierwszy w historii ich działania, w języku polskim i angielskim (we współpracy z wolontariuszami), jak również do utworzenia stron internetowych organizacji. Instytucje miały także szansę nawiązać współpracę z zagranicznymi uczelniami, co daje im możliwość m.in. wspólnego przeprowadzenia praktyk studentów w programie Erasmus. Pierwsze porozumienie zostało podpisane pomiędzy Katholische Fachhochschule Nordrhein-Westfalen z Kolonii i Domem Pomocy Społecznej im. Matki Teresy z Kalkuty z Lublina.